Rode wangetjes, een kwijlende kin en alles gaat de mond in: veel ouders denken dan meteen aan tandjes. Tandjes krijgen bij een baby kan een paar onrustige dagen en nachten geven, maar het wordt ook vaak de schuld gegeven van klachten die er niets mee te maken hebben. Hier lees je wanneer de eerste tandjes komen en in welke volgorde, wat echt helpt en wanneer je beter naar iets anders kijkt.
Kort gezegd: wat merk je als je baby tandjes krijgt?
De eerste tandjes komen meestal door tussen 6 en 9 maanden, vaak eerst de twee middelste ondertandjes. Je baby kwijlt meer, bijt op alles en heeft soms gezwollen, gevoelig tandvlees en is wat hangeriger. Een gekoelde bijtring en het tandvlees masseren helpen. Bij koorts van 38 graden of meer ga je er niet van uit dat het tandjes zijn.
- Wanneer: meestal tussen 6 en 9 maanden het eerste tandje, alle 20 melktanden rond 2,5 jaar.
- Signalen: kwijlen, bijten en kauwen, rood of dik tandvlees, onrustig slapen.
- Wat helpt: een stevige, gekoelde bijtring en zacht masseren van het tandvlees.
- Pijnstiller: alleen als je baby echt veel last heeft, en onder 3 maanden niet zonder huisarts.
- Poetsen: vanaf het eerste tandje, twee keer per dag, met peutertandpasta.
Tandjes baby volgorde: welke tandjes komen wanneer?
| Leeftijd (ongeveer) | Welke tandjes |
|---|---|
| 6 tot 9 maanden | De twee middelste tandjes in de onderkaak |
| Rond 1 jaar | 4 tandjes boven en 4 tandjes onder (de snijtanden) |
| Rond 16 maanden | De eerste melkkiezen |
| Rond 20 maanden | De hoektanden |
| 24 tot 30 maanden | De tweede melkkiezen |
| Rond 2,5 jaar | Alle 20 melktanden zijn door |
Dit zijn gemiddelden. Het ene kind krijgt al vroeg een tandje, het andere pas na zijn eerste verjaardag. Beide is normaal. Twijfel je, vraag het dan bij het consultatiebureau of de tandarts.
Tandjes krijgen baby: symptomen
- meer kwijlen dan anders, soms met een rood randje rond de mond;
- bijten en kauwen op handjes, speelgoed en alles wat binnen bereik is;
- rood, dik of gevoelig tandvlees op de plek waar het tandje doorkomt;
- een rode wang of wrijven over het oor aan dezelfde kant;
- wat hangeriger zijn en een paar nachten slechter slapen.
Slaapt je baby al een tijdje slechter en vraag je je af of het wel de tandjes zijn? Lees dan ook over slaapregressie bij je baby, want die valt vaak in dezelfde maanden.
Komt het door de tandjes, of door iets anders?
In de JGZ-richtlijn Mondzorg staat dat ouders veel klachten in het eerste jaar aan tandjes toeschrijven, zoals diarree, luieruitslag en verhoging. Of tandjes die klachten echt veroorzaken, is niet duidelijk. Daarom is het verstandig om bij deze klachten verder te kijken dan de tandjes:
- Koorts van 38 graden of hoger: zoek een andere oorzaak en kijk of er alarmsignalen zijn. Lees wanneer je bij koorts de huisarts belt.
- Diarree of overgeven: let op of je baby genoeg drinkt en natte luiers heeft.
- Rode billen: verzorg ze zoals bij gewone luieruitslag.
- Veel en ontroostbaar huilen: kijk of je baby ziek is en bel bij twijfel de huisarts.
Wat helpt bij doorkomende tandjes?
- Een stevige, gekoelde bijtring. Leg hem in de koelkast, niet in de vriezer. Kies een stevige ring: een bijtring gevuld met vloeistof kan je baby kapot bijten, waarschuwt de KNMT.
- Masseer het tandvlees zacht met een schone vinger of een zacht babytandenborsteltje.
- Iets koels om op te kauwen als je baby al hapjes eet, zoals gekoelde fruitpuree of yoghurt. Geef geen harde stukjes waar hij een stuk van af kan bijten.
- Veeg het kwijl regelmatig weg en dep de huid rond de mond droog.
- Troost en afleiding: extra knuffelen, spelen en zoveel mogelijk je gewone ritme aanhouden.
Borstvoeding kun je gewoon doorgeven. Volgens de JGZ-richtlijn is de doorbraak van tandjes geen reden om te stoppen. Eet je baby al mee, kijk dan in het hapjes schema voor je baby wat er per maand bij past.
Tandjesgel, zetpil of paracetamol?
- Paracetamol: alleen als je baby echt veel last heeft. Vanaf 3 maanden kan het als drank of zetpil, met de dosering op gewicht volgens de bijsluiter. Jonger dan 3 maanden: altijd eerst de huisarts.
- Ibuprofen: vanaf 3 maanden mogelijk. Geef het niet tegelijk met paracetamol, en niet als je baby te weinig drinkt.
- Tandjesgel of -druppels met een verdovend middel: niet als eerste keuze. Wil je het toch gebruiken, vraag dan eerst de apotheek en houd je precies aan de bijsluiter.
- Geen kettinkjes of koordjes om de hals tegen tandpijn, ook geen barnsteen: alles om de hals geeft kans op verstikking.
Poetsen vanaf het eerste tandje
Volgens de JGZ-richtlijn Mondzorg poets je vanaf het eerste tandje twee keer per dag, met peutertandpasta met fluoride. Jij poetst, want je baby kan dat nog niet zelf. Neem maar een heel klein beetje tandpasta. De KNMT adviseert om al vanaf het eerste tandje met je kind naar de tandarts te gaan, het liefst voor de eerste verjaardag.
Lees ook: de ontwikkeling van je baby per maand in het eerste jaar.
Lees ook: baby wordt ’s nachts wakker: wat is normaal?
Wanneer naar de huisarts?
- Je baby heeft koorts van 38 graden of hoger en is jonger dan 3 maanden: bel direct de huisarts, buiten kantoortijd de huisartsenpost.
- Je baby heeft koorts en is suf, ademt moeilijk of drinkt minder dan de helft van normaal.
- Je baby heeft diarree of geeft steeds over, of heeft langer dan 12 uur geen natte luier.
- Het tandvlees is erg dik, bloedt of je ziet pus.
- Je baby huilt ontroostbaar en je weet niet waarom.
- Bij levensgevaar, bijvoorbeeld als je baby niet meer reageert, bel je 112.
Vragen over de tandjes zelf, of komen ze erg laat? Dan kun je ook bij de tandarts of het consultatiebureau terecht.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt het voordat een tandje door is?
De meeste baby’s hebben er een paar dagen last van, rond het moment dat het tandje door het tandvlees breekt. Daarna wordt het weer rustiger, tot het volgende tandje komt.
Tandjes krijgen en koorts: kan dat?
Het is niet duidelijk of tandjes verhoging geven. Echte koorts, 38 graden of meer, schrijf je niet zomaar aan de tandjes toe. Kijk dan hoe ziek je baby is en bel bij alarmsignalen de huisarts.
Kan een baby met 3 of 4 maanden al tandjes krijgen?
Dat kan, al komen de meeste eerste tandjes tussen 6 en 9 maanden. Kwijlen en op handjes sabbelen betekent niet altijd dat er al een tandje komt.
Wanneer moet mijn baby voor het eerst naar de tandarts?
Volgens de KNMT vanaf het doorbreken van het eerste tandje, het liefst voor de eerste verjaardag. Zo raakt je kind vroeg gewend aan de tandarts en krijg je zelf tips voor het poetsen.
Meer over ziek zijn, pijn en veiligheid vind je in onze gidsen over gezondheid en veiligheid.
Bronnen
- JGZ-richtlijn Mondzorg (NCJ), 2025
- KNMT: Vanaf het doorbreken van het eerste tandje naar de tandarts
- KNMT: adviezen mondzorg voor baby’s van 6 tot 12 maanden
- Thuisarts.nl (NHG): Ik wil mijn kind een pijnstiller geven
- Thuisarts.nl (NHG): Mijn kind heeft koorts
- Kinderformularium.nl: Ibuprofen
Dit is algemene informatie en geen medisch advies. Maak je je zorgen over de tandjes of de gezondheid van je baby, vraag het dan aan je huisarts, de tandarts of het consultatiebureau.